Yüksek site aidatlarına yönelik düzenlemeleri de içeren kanun teklifini değerlendiren Emlak Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, "Yöneticiler yıllık aidat artışını yalnızca Yeniden Değerleme Oranı kadar yapabilecek, bunun üzerindeki artışlar ancak kat malikleri kurulunun kararıyla mümkün olacak; böylece mali kararlar doğrudan site sakinlerinin kontrolüne geçecektir" dedi. Yüksek site aidatlarına yönelik düzenlemeleri de içeren Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu. Düzenleme çerçevesinde aidat artışlarına sınır getirilmesi, site yönetim şirketlerinin bakanlık denetimine alınması ve kat maliklerinin karar süreçlerinde daha etkin hale getirilmesi hedefleniyor. Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, konu hakkında açıklamalarda bulundu.
Site aidatları ve yönetimlerinde yeni düzenleme
Düzenlemenin site ve apartmanlarda fahiş aidat artışlarının önüne geçmek, keyfi yönetim uygulamalarını sınırlamak ve yönetim süreçlerini şeffaf hale getirmek amacıyla hazırlandığını belirten Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, "Yöneticiler yıllık aidat artışını yalnızca Yeniden Değerleme Oranı kadar yapabilecek, bunun üzerindeki artışlar ancak kat malikleri kurulunun kararıyla mümkün olacak; böylece mali kararlar doğrudan site sakinlerinin kontrolüne geçecektir. Ayrıca site yönetim şirketleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belgelendirilecek, sınıflandırılacak ve düzenli olarak denetlenecek; vatandaşlara bireysel denetim talep etme hakkı tanınacak. Ortak alanlar, güvenlik, afet önlemleri ve teknik standartlar mevzuata uygunluk açısından izlenecek, tüm süreçler dijital ortamda şeffaf biçimde takip edilecek ve kurallara uymayan şirketlere yaptırımlar uygulanacak" şeklinde konuştu.
Site yönetimlerinde işletme projesi zorunluluğu
Özelmacıklı, "Yeni düzenlemelere göre site yöneticileri sene başında sadece ‘Yeniden Değerleme Oranı’ kadar artış yapabilecek. Sitelerin ihtiyaçlarına göre bu tutarın üzerinde bir artış yapılması gerekecekse bunun kararını 3 ay içinde toplanması zorunlu olan kat malikleri kurulu yani site sakinleri verebilecek. Bu sayede site yöneticilerinin fahiş ve keyfi tutar belirlemesinin önüne geçilecek. Yasalaşma sonrasında işletme projesi kat malikleri genel kurulunda onaylanacak. Kat malikleri kurulunca kabul edilmiş işletme projesi yoksa, en geç üç ay içinde kat malikleri kurulunda onaylanıncaya kadar yönetici gecikmeksizin bir işletme projesi yapacak. Yeni düzenleme ile site ve apartmanlarda hazırlanacak işletme projeleri; tüm gelir-gider kalemlerini, bakım-onarım planlarını ve öngörülen harcamaları açıkça gösterecek şekilde standart hale getirilecek" dedi.
Maliyet artışları aynı değil
Site yönetim hizmetlerinde genel gider artışı maliyetlerinin değişken olduğuna da değinen Özelmacıklı, "Apsiyon Aidat Endeksi verilerine göre bütçe dağılımları içinde işçilik gideri yüzde 55, enerji maliyetleri yüzde 23, diğer (bakım onarım) giderleri ise yaklaşık yüzde 22 dağılımında gerçekleşiyor. Son 3-4 yıla baktığımızda asgari ücrete yapılan artış, enflasyon oranının çok üzerinde. Bu durum nedeniyle işletme projesine göre hareket etmek önemli. Ayrıca site yöneticiliği ciddi mevzuat bilgisi, mali disiplin ve teknik sorumluluk gerektiren bir meslek oldu. Bu nedenle site yönetimlerinde çalışan herkesin ‘Tesis Yöneticiliği Mesleki Yeterlilik Belgesi’ne sahip olması da zorunlu hale getirilmelidir. Bu belge, yöneticilerin belirli bir bilgi ve beceri standardına sahip olduğunu güvence altına alır, keyfi uygulamaların önüne geçer. Altın Şirketler Grubu bünyesinde yer alan Altın Mesleki Yeterlilik, Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK) kapsamında bu belgenin verilmesine yetkili kuruluşlardan biri. Denetlenen, belgeli ve nitelikli yöneticilerle bu yeni düzenlemelerin sahada gerçek karşılık bulacağına inanıyorum" diye konuştu.