Yozgat’ın Saraykent ilçesinde bulunan Kara Mağara, ilçenin eski ismini taşımasıyla biliniyor.
Saraykent ilçesinin eski adı olan ve ilçe merkezine 2 buçuk kilometre mesafede bulunan Kara Mağara, tarih boyunca bölgenin ticari ve kültürel önemini yansıtan izler taşıyor. İlçenin bu ismi almasının, İpek Yolu güzergâhı üzerinde yer alması ve yolcuların bölgede bulunan mağarada ateş yakarak konaklamasıyla bağlantılı olduğu belirtiliyor.
Tarihi kaynaklara ve yöre halkının aktardığı bilgilere göre, geçmişte İpek Yolu’nu kullanan kervanlar Saraykent çevresinde mola veriyor, doğal mağaraları barınak olarak kullanıyordu. Mağaraların içinde yakılan ateşlerden çıkan duman ve kararmış kaya yüzeyleri nedeniyle bölge, zamanla ‘Kara Mağara’ olarak anılmaya başladı.
Cumhuriyet döneminde Saraykent adını alan ilçe, günümüzde modern yerleşim yapısıyla dikkat çekerken, eski adı Kara Mağara ise bölgenin tarihi kimliğini ve geçmişten günümüze uzanan kültürel mirasını hatırlatmaya devam ediyor.
İlçe sakinlerinden Halil İbrahim Dinçer "Saraykent ilçemizin eski ismini almış olduğu ‘Kara Mağara’nın önündeyiz. Burası İpek Yolu üzerinde olduğundan gelip geçen insanlar içinde ateş yaktıkları için içi de karardı. Karardığı için ilçemizin ismini aldığı mağara olarak biliyoruz" dedi.