Demokrat Eğitimciler Sendikası (DES) Teşkilatlanma Sekreteri Mehmet Güleç, köy okullarının yeniden güçlendirilmesi gerektiğini belirterek, yerinde eğitimin kırsal kalkınmanın temel unsurlarından biri olduğunu söyledi.
Güleç, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından gündeme getirilen "öğrenciyi değil öğretmeni taşıma" modelinin tartışılmasını önemli bulduklarını ancak asıl hedefin "köy okullarının sürdürülebilir biçimde yeniden açılması" olması gerektiğini ifade etti.
Köy okullarının kapatılması şehre göçü hızlandırdı
Güleç yaptığı yazılı açıklamada, eğitim hakkının anayasal ve temel bir hak olduğunu vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu; "Eğitim, her çocuğun doğuştan sahip olduğu temel bir haktır. Bu hak, çocuğun yaşadığı yere, ailesinin ekonomik durumuna ya da nüfus istatistiklerine göre sınırlandırılamaz. Köyde yaşayan çocuklarımızın eğitim hakkı da şehirde yaşayan akranlarıyla eşit derecede değerlidir. Taşımalı eğitim uygulamaları uzun yıllardır bir çözüm yöntemi olarak uygulanmaktadır; ancak küçük yaştaki çocukların her gün uzun ve yorucu yolculuklara maruz bırakılması pedagojik açıdan tartışmalıdır. Eğitim yalnızca ders görmekten ibaret değildir; çocuğun güvenli bir ortamda, yaşadığı çevreyle bağını koparmadan gelişmesini sağlayan bütüncül bir süreçtir. Ayrıca taşımalı eğitim uygulaması kırsalın sosyal yapısını zayıflatmış, köy okullarının kapanmasıyla birlikte şehre olan göç hızlanmış ve köylerimizde nüfus azalmıştır."
Köy okulları olmadan kırsal kalkınma sağlanamaz
Köy okullarının yalnızca birer eğitim kurumu olmadığını belirten Güleç, bu okulların aynı zamanda kırsal yaşamın devamlılığını sağlayan merkezler olduğunu dile getirdi. Güleç, "Okulu kapanan köy zamanla nüfus kaybeder. Aileler çocuklarının eğitimi için yer değiştirmek zorunda kalır. Bu durum hem köyleri boşaltmakta hem de şehirlerde sosyal ve ekonomik baskıyı artırmaktadır. Kırsal kalkınmadan, tarımsal üretimin sürdürülebilirliğinden söz ediyorsak işe eğitimden başlamalıyız. Kırsal kalkınma ancak köy okullarının açılması ile mümkündür. Unutmayalım ki eğitimden koparılan köy, üretimden de kopar." dedi.
Güleç, köy okullarında eğitim alan çocukların yaşadıkları çevreyle bağ kurarak yetiştiğini, bunun da yerel üretim bilinci ve aidiyet duygusu açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.
Öğretmenin taşınması modeli tek başına yeterli değil
Bakanlığın gündeme getirdiği öğretmenin taşınması modelinin olumlu yönleri olabileceğini belirten Güleç, uygulamanın yalnızca norm kadro veya maliyet hesabı üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi: Güleç, "Yerinde eğitim güçlendirilmelidir. Ancak öğretmenlerin birden fazla okulda görevlendirilmesi planlanırken ulaşım, güvenlik ve ders programı koordinasyonu titizlikle ele alınmalıdır. Aksi halde iyi niyetli bir model sahada karmaşaya sebep olabilir." dedi.
Kırsalda görev alacak öğretmenlerin özlük hakları güçlendirilmelidir"
Açıklamasında öğretmenlerin özlük haklarına da dikkat çeken Güleç, kırsal bölgelerde görev yapacak öğretmenlerin haftalık ders yükü, ek ders planlaması ve diğer özlük haklarının açık şekilde tanımlanması gerektiğini vurgulayarak konuyla ilgili olarak teşvik mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini ifade etti.
Güleç açıklamasını şu sözlerle tamamladı; "Köy okullarının yeniden açılması hedefleniyorsa bu okullarda görev alacak öğretmenlerin özlük hakları da güçlendirilmelidir. Ulaşım desteği, barınma imkânı, ek teşvikler ve hizmet puanı düzenlemeleri net şekilde planlanmalı ve devlet tarafından garanti alınmalıdır. Gönüllülük esas alınmalı ve öğretmenler mağdur edilmemelidir."
Köy okulları geleceğe yatırımdır
Köy okulları yalnızca bir bina değildir; kırsalın hafızası, üretimin temeli ve toplumsal devamlılığın güvencesidir. Doğru planlanırsa hem okul kapanmalarının önüne geçilebilir hem de kırsal kalkınma sağlanabilir. Çocukların eğitim hakkını yerinde ve nitelikli biçimde sağlamak, köyleri yaşatmak anlamına gelir. Eğitim politikaları, kırsal kalkınma hedefleriyle birlikte ele alınırsa köy okulları yeniden açılabilir ve köy okullarının yeniden açılması hiç şüphesiz geleceğe yatırım olacaktır."