Son yıllarda artan kuraklığın etkisi ile gıdaya erişimde ciddi sıkıntılar yaşanıyor. Türkiye'de de alarm zillerinin çaldığı bu günlerde ülke olarak bizi ciddi bir gıda krizinden kurtaracak projelerden biri olarak görülen, fakat kamoyunda hak ettiği değeri görmeyen Mardin Ovası Sulama Projesi sessiz sedasız hayata geçti. Haber7.com Yayın Koordinatörü İbrahim Günay, projeyi Eski Orman ve Su İşleri Bakanı Prof. Dr. Veysel Eroğlu ile konuştuklarını ve Eroğlu'nun önemli bilgiler verdiğini yazdı. Eroğlu, proje ile birlikte 35 bin kişiye istihdam ve ekonomiye 60 milyon lira katkı sağlanacağını söyledi.
İşte İbrahim Günay'ın o yazısı:
Atatürk Barajı’ndan 221 km yol alarak Mardin ovasına ulaşan kanal projesi tamamlanarak hizmete sunuldu. Bu proje ile birlikte adeta Mardin’e Türkiye’nin en büyük nehri geldi. Ama görüyorum ki bu muhteşem proje basında hak ettiği değeri görmüyor. O sebeple bu haftaki yazımı, ülkedeki tüm polemikleri bir kenara bırakarak bu projeye ayırdım.
DÜNYA GIDA KITLIĞI İLE KARŞI KARŞIYA
Avrupa Birliği, Gıda Tarım Örgütü ve Dünya Gıda Programı tarafından ortaklaşa hazırlanan rapor, 2019 yılına oranla geçen yıl dünyada gıda kıtlığı çekenlerin sayısının 20 milyon arttığını gösterdi. Savaşlar, Covid-19 salgınıyla bağlantılı ekonomik krizler ve küresel ısınmayla bağlantılı gelişmeler, 20 milyon insanın daha akut gıda güvensizliği yaşamasındaki en önemli nedenler olarak gösteriliyor.
1 MİLYON DEKAR ARAZİ SULANACAK
Durum böyle iken Mardin Ovası’nı suya kavuşturup 1 milyon dekardan fazla tarım arazisinin sulanmasının ülkemize nasıl bir katkı sağlayacağını düşünmek zor olmasa gerek. Projenin hayata geçmesi ile birlikte bölgede tarım ile uğraşan binlerce çiftçinin ürün yelpazesi genişledi ve rekolte ciddi oranda arttı.
100 BİN KİŞİYE İŞ İMKANI SAĞLAYACAK
Projenin hayata geçmesi ile birlikte bölgeye sağlayacağı bir diğer katkı ise tabi ki istihdam oldu. Proje ile birlikte 35 bin bin kişiye iş olanağı sağlanmış oldu. İlerleyen yıllarda istihdamın 100 bin kişiye kadar çıkması bekleniyor.
PROJE ÜLKEMİZİ BAŞKA BİR NOKTAYA TAŞIYACAK
Çevremizde kimle ülkenin ahvalini konuşmaya kalksak laf dönüp dolaşıp Türkiye’nin jeopolitik önemi, verimli arazileri ve iklim çeşitliliğine geliyor. Cümleler hep aynı “Bu ülke cennet ama biz buğdayı bile dışardan alıyoruz”
Hepimiz muhakkak bu tartışmanın içine öyle veya böyle girmişizdir. Proje ile Mardin Ovası ülkemizin hububat ve bakliyat ihtiyacının en az yüzde 35'ini karşılayacak duruma gelecek. Ve inşallah bir daha hiçbir mecliste bu cümle kullanılmayacak.
Peki bu muhteşem proje ne aşamada ve ülke ekonomisine bizim bilmediğimiz başka ne gibi katkıları olacak?
Eski Orman ve Su İşleri Bakanı, Küresel İklim Değişikliği ve Kuraklıkla Mücadele Araştırma Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Veysel Eroğlu, projeye dair önemli bu bilgileri benimle paylaştı:
Ülkemizde suyun iletişimi yani suyun kaynağından alınıp ihtiyaç duyulan yerlere aktarılması için dev kanallar ve tüneller inşa ederek halkımızın hizmetine sunduk.
Şanlıurfa Harran Sulamaları kapsamında 2009 yılında işletmeye açılan Yukarı Harran Ovası Sulaması Ana Kanalı, Kralkızı-Dicle Sulamaları kapsamındaki ana kanallar, Aşağı Fırat II. Merhale Projesi kapsamındaki Aşağı Mardin Ana Kanalı gibi dev su yapıları tamamlanarak hizmete sunuldu.
VEYSEL EROĞLU: SÜVEYŞ KANALI’NDAN BÜYÜK, SUN’İ BİR NEHİR
Şanlıurfa - Mardin Ana Kanalı, adeta bir sun’i nehir gibidir. 221 km uzunluğundaki ana kanalın debisi 200 m3/sn olup, Kızılırmak Nehrinin Mart ayı debisine eşittir. Bu kanal 161 km’lik Süveyş Kanalından daha uzundur. Proje ile 35 bin kişiye istihdam ve ekonomiye 60 milyon lira katkı sağlanacaktır.
PROJE 2 MİLYAR TL’YE MAL OLDU
Takriben 2 milyar TL’ye mal olan bu proje ile Mardin ve Şanlıurfa’da geniş münbit topraklar sulanacak. Mardin tarafında toplam 1.300.000 dekar arazi bu ana kanal sayesinde sulanacak.
135 milyon m3 su biriktirme hacmine sahip bu önemli tesisin inşaatı devam ediyor. Mardin Ana Kanalı ile getirdiğimiz suyu Mardin Depolamasında depolayarak 834.380 dekar arazi berekete kavuşacak.
Bu iki muazzam tesis aracılığı ile sağlanan sular, çalışmaları değişik safhalarda devam eden sulama tesisleriyle arazileri sulayacaktır.
ÜRÜN ÇEŞİTLİLİĞİ ARTACAK
Sulama tesislerinin tamamlanmasıyla birlikte Mardin’de zirai üretim artacak, vatandaşlarımızın gelir seviyesi yükselecek, bölge refaha kavuşacaktır. Sulama yapılan alanlarda 3 ila 14 misli ürün artışı olmaktadır. Arazilerin sulanmasıyla birlikte Mardinli kardeşlerimize yeni istihdam imkânları da doğacaktır.
*
Sayın Eroğlu’na Afyonkarahisar’daki yoğun programına rağmen, vakit ayırıp bu değerli bilgileri paylaştığı için teşekkür ediyorum.
10 bin yıl önce Mezopotamya’da yerleşik hayata geçen Adem oğlu, suyu kontrol etmeyi öğrendi ve hayatta kalmayı başardı. Bugün o topraklar aradan geçen binlerce yıl sonra yeniden suya kavuştu.
Değerli dostlar bir gün olur da Mezopotamya’ya yolunuz düşerse gururla o uçsuz bucaksız ovalara bakın. Yıllarca sarı tonda renklerin hakim olduğu o çorak toprakların, nasıl yeşillendiğini fark edeceksiniz.
Bir Mardinli olarak bu muazzam projede emeği geçenlerin ellerinden öpüyorum.