Dikkat ve Muhakemede Gerileme
Araştırmada öne çıkan başlıca tespitler şöyle sıralandı:
• Gençlerin dikkat süresinde belirgin kısalma
• Uzun metinleri anlama ve yorumlama becerisinde zayıflama
• Temel matematiksel muhakeme alanında gerileme
• Soyut problem çözme refleksinde düşüş
Uzmanlara göre özellikle dijital uyaranların artışı, kısa içerik tüketiminin yaygınlaşması ve sürekli çevrimiçi olma hali, gençlerin odaklanma kapasitesini doğrudan etkiliyor.
“Hız Yüceltiliyor, Yavaşlık Değersizleştiriliyor”
Sabah’tan Harun Sekmen’e konuşan Psikiyatrist Prof. Dr. Kemal Sayar, tartışmayı yalnızca test puanları üzerinden değerlendirmenin eksik olacağını belirtti.
Sayar, çocukların dünya ile kurduğu ilişkinin değiştiğine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Bence bugün çocukların testlerden aldığı puan değil, çocukların dünya ile kurdukları ilişki de yavaş yavaş değişiyor. İnsanın iç gürültüsü hiç bitmiyor. Kapılarımız sürekli açık. İnsanlar sürekli uyarılıyor. Aceleye alıştırılmış zihinlerimizin bir hikmete, bir bilgeliğe ulaşması giderek zorlaşıyor. Belki de zeka düşüyor dediğimiz şey, iç dünyamızın daralmasından ibaret. Modern çağda dikkat giderek parçalanıyor. Dikkatini toplayamadığı için insan yeterince iyi düşünemiyor. Hız yüceltiliyor, yavaşlık değersizleştiriliyor, sessizlik neredeyse unutuluyor. Okul çocuğa dikkati öğretmeye çalışıyor. Hayat ise dikkati dağıtıyor. Kitap sabra çağırır insanı, dünya ise aceleyi ödüllendiriyor.”
Uzmanlar, “zeka gerilemesi” ifadesinin tek başına yeterli olmadığını, asıl değişimin dikkat, odaklanma ve bilişsel alışkanlıklarda yaşandığını vurguluyor. Dijital çağın getirdiği hız kültürünün gençlerin düşünme biçimini dönüştürdüğü belirtiliyor.