Suudi Arabistan’da dijital hac uygulaması Nusuk, 2026 yılında bütün unsurları ile kullanıma girdi. Tarihe dijital hac olarak geçecek uygulamalar ile hacı adaylarının daha memleketlerindeki havalimanlarından çıkışları sırasında parmak izi ve fotoğrafları alınarak, Arabistan’da indikleri havalimanlarında bekleme süreleri sıfırlandı. Uçak kalkışında yetişmeyen çok az sayıda hacı adayı, Cidde Havalimanı hac terminalinde rahatça girişlerini de parmak izi ve fotoğraf ile kısa sürede sağlayabiliyorlar. Valizler bile birçok ülke hacıları için havalimanlarından görevliler tarafından özel taşıyıcılara yüklenerek direkt otellerine kadar dijital takip ile gönderiliyor. Türk hacıları memleketlerinde havalimanında verdikleri valizlerini, gittikleri otellerinde teslim alıyorlar. Mekke-i Mükerreme’ye girişlerde kontroller tamamen barkod sistemi ile sağlanıyor. Havalimanından çıkışta, hac kafilesi otobüsteki grup olarak barkodlanıyor, yolculuk sırasındaki polis kontrollerinden birisinde, sadece kafilenin havalimanında verilen barkodu okutuluyor ve otobüsteki mevcut sayılıyor. İkinci kontrolde ise, hacı adaylarının tek tek kağıt çıktı olarak yanlarında getirdikleri hac vizelerindeki barkodlar okutularak hızlıca otobüste kimlik tespitleri teyit ediliyor. Mekke-i Mükerreme’ye girişte bütün hacı taşıyan otobüsler 2 noktada durduruluyor. Hızlıca kontroller, barkod zinciri ve el terminalleri kullanılarak okutulduğundan, hacı adayları, bunaltmayan yolculuk ile kısa sürede otellerine ulaşıyor. Bu iki güvenlik noktasında sivil araçlarda tek tek inceleniyor. Polisler özel araçlardaki yolcuların kimlik tespitlerini yapıyor ve Zilhicce ayında Mekke-i Mükerreme’ye geliş sebeplerini soruyor.
Hacı adaylarını sevindiren karşılıma ise otelde yaşanıyor. Mekke-i Mükerreme’de otellerine geldiklerinde hacı adayları, Diyanet İşleri Başkanlığı veya bağlı acentelerin temsilcileri tarafından güller ile, zemzem ve hurma ikram edilerek karşılanıyor. Ancak şaşırtan kısım ise eski mektep (kefil büro) uygulamasının da dijital olarak hızlı çalışması. Otel girişindeki serinleten ve rahatlatan ikramlardan sonra, lobide hacı adaylarına hemen bütün hac ibadet alanlarına girişte kullanacakları, filigranlı Nusuk kartlarının teslim edilmesi oluyor. Hacı adayları mübarek beldelere gelmeden birkaç gün önce çıkartılan dijital unsurlu orijinal kahve renkli akıllı Nusuk kartlarını otele girerken teslim alıyorlar.
Bütün hacı adaylarına şahsi kartları, mektep görevlileri tarafından teslim edilme sırasında fotoğrafları çekilerek veriliyor. Türk basın mensupları da otele girdikleri anda teslim edilen Nusuk kartları ile hayatlarının en mutlu pozlarını veriyorlar. Nusuk kartları hacı adayları mübarek beldelerde de bulundukları süre içerisinde kimlik kartı olarak kabul ediliyor.
Suudi Veri ve Yapay Zeka Otoritesi (SDAIA) ile koordineli yürütülen çalışmalar çerçevesinde, havalimanları ve sınır kapılarında fokal tanıma, biyometrik tarama ve mobil işlem bankoları kurularak hacı adaylarının ülkeye giriş sürelerinin ve havalimanlarından ayrılış sürelerinin Suudi Arabistan tarihindeki şimdiye kadar olan en kısa süre olarak kayıtlara geçtiği bildirildi.
Hacı adaylarımız, ülke için transferleri sağlayan ulaşım şirketinin şoförlerinin halen otelleri bulmakta zorlandıklarını, şehre girerken, otobüse verilen ellerinde tablet olan mihmandarların da yolu trafiğin akış düzeni ile entegre edemedikleri için şehir içi ulaşım süresinin halen eskisi gibi kötü olduğunu bildirdiler. Bunu da bu kadar hızlı girişten sonra dert etmeyen hacı adaylarımız, Mekke-i Mükerreme’de şehir turu yaptırıp otelimize getirdiler esprisi ile kusur olarak görmüyorlar. Medine’de ise yaşlı ve engelli hacı adayları için genişletilmiş mobilite hizmetleri başlatıldı
Suudi Arabistan Hac ve Umre Bakanlığı, Hac mevsimi öncesinde kutsal topraklarda güvenliği artırmak ve operasyonları hızlandırmak amacıyla yapay zeka destekli yeni önlemlerini devreye soktu. Kutsal mekanlarda akıllı "Nusuk Kart" dönemi başlarken, Medine’de ise yaşlı ve engelli hacı adayları için genişletilmiş mobilite hizmetleri başlatıldı. Suudi makamları, Mescidi Nebevi avlularında hareket kabiliyeti kısıtlı ibadet edenler için, elektrikli ve manuel tekerlekli sandalyeler, özel taşıma araçları ve ayrılmış rotalar belirledi. Ayrıca değişik noktalardaki karekodlar ile bu hizmet akışını dijital incelemekte mümkün olabiliyor.
Yaş ınırı tartışmalarına son nokta koyuldu
Öte yandan, Hac Bakanlığı’nın Mayıs ayı başında kısa süreliğine gündeme getirdiği ve asgari hacı yaşının 15’e çıkartılması kararını resmi olarak iptal ettiğini duyurdu.
Bakanlık, gelen talepler ve değerlendirmeler sonucunda hac vizesi için alt yaş sınırının yeniden 12 olarak uygulanacağını açıkladı. Bu doğrultuda, daha önce reddedilen vize başvurularının hemen yeniden işleme alındığı ve üst yaş sınırının da söz konusu olmadığı bildirildi.
Suudi Arabistan, yoğun hac hazırlıkları sırasında, kendi ülkelerindeki Müslümanlara hizmeti planlamaya yetkili 73 hac şirketi veya Diyanet gibi resmi yerel (müslüman ülkelerdeki) kuruluşa lisans verildiğini açıklayarak, hacı adaylarını resmi platformlar dışındaki, dolandırıcılık tuzaklarına karşı dikkatli olmaya çağırdı.