Argus verilerine göre, ABD’de jet yakıtının galon fiyatı 27 Mart itibarıyla 2,17 dolardan 4,57 dolara yükseldi. Uzmanlar, bu artışın sadece ABD ile sınırlı kalmayacağını, kısa sürede küresel havacılık sektörüne yayılacağını belirtiyor.
Uçuşlar Azalabilir, Biletler Zamlanabilir
Havayolu şirketleri artan maliyetler nedeniyle şimdiden alarm vermeye başladı. United Airlines CEO’su Scott Kirby, yakıt maliyetleri nedeniyle kısa vadede uçuşların yaklaşık yüzde 5 azaltılacağını açıkladı. Kirby, mevcut fiyat seviyelerinin devam etmesi halinde sadece yakıt giderlerinin yıllık 11 milyar dolar ek yük getirebileceğini ifade etti.
Benzer bir uyarı da Delta Air Lines CEO’su Ed Bastian’dan geldi. Bastian, jet yakıtı fiyatlarındaki artışın sadece mart ayında şirketlerine 400 milyon dolara kadar ek maliyet getirdiğini ve bunun bilet fiyatlarına yansımaya başladığını söyledi.
Krizin Nedeni: Orta Doğu Gerilimi
Küresel jet yakıtı arzının önemli bir bölümü Orta Doğu’dan sağlanıyor. Bölge ülkeleri günlük yaklaşık 1,1 milyon varil jet yakıtı ihracatı ile dünya tüketiminin yüzde 15-17’sini karşılıyor.
Ancak Hürmüz Boğazı’nda tanker trafiğinin yavaşlaması, arz zincirini ciddi şekilde sekteye uğrattı. ABD-İsrail ile İran arasındaki gerilim, enerji piyasalarında dalgalanmayı artırarak fiyatları yukarı çekti.
Gaziantepliler de Etkilenecek
Yaşanan gelişmelerin Türkiye’ye ve özellikle yoğun hava trafiğine sahip şehirlerden biri olan Gaziantep’e de yansıması bekleniyor.
Uzmanlara göre:
• Uçak bileti fiyatlarında artış kaçınılmaz
• Bazı seferlerde azalma yaşanabilir
• Kampanyalı ve uygun fiyatlı bilet bulmak zorlaşabilir
Özellikle İstanbul ve yurt dışı bağlantılı uçuşları sık kullanan Gaziantepliler için önümüzdeki süreçte daha pahalı ve sınırlı uçuş seçenekleri gündeme gelebilir.
Küresel ölçekte büyüyen jet yakıtı krizi, havacılık sektöründe yeni bir zam dalgasının habercisi olarak değerlendiriliyor.