Türkiye’nin en soğuk illeri arasında yer alan Erzurum’da ulaşım alışkanlıklarında dikkat çekici bir değişim yaşandı.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) motorlu kara taşıtları istatistiklerine göre kentte motosiklet sayısı son 10 yılda 2 bin 504’ten 8 bin 739’a yükseldi. Aynı dönemde nüfusun 25 binden fazla azalmasına rağmen motosiklet sayısındaki hızlı artış, ekonomik koşullar, iklim değişikliği ve artan ulaşım maliyetlerinin etkisini ortaya koydu.
Motosiklet sayısı son yıllarda hızla yükseldi
TÜİK verilerine göre Erzurum’da 2016 yılında 2 bin 504 olan motosiklet sayısı, 2017’de 2 bin 570, 2020’de 2 bin 939, 2023’te 3 bin 697, 2024’te 4 bin 753, 2025’te 6 bin 849 ve 2026 yılı Ocak ayında 8 bin 739’a ulaştı. Böylece kentteki motosiklet sayısı 10 yılda yüzde 249 artarak yaklaşık 3,5 katına çıktı.
Ocak ayı verisine ulaşılamayan 2016 yılı için Mart ayında kaydedilen 2 bin 504 motosiklet sayısı, 2018 yılı için ise Mayıs ayında kaydedilen 2 bin 669 motosiklet verisi esas alındı. Özellikle son üç yılda yaşanan artış dikkat çekti. 2023 yılı Ocak ayında 3 bin 697 olan motosiklet sayısı, 2026 yılı Ocak ayında 8 bin 739’a yükselerek yaklaşık yüzde 136 oranında arttı.
Nüfus düştü, motosiklet oranı arttı
TÜİK’in adrese dayalı nüfus kayıt sistemi verilerine göre Erzurum’un nüfusu 2016 yılında 762 bin 21 olarak kaydedilirken, 2025 yılında 736 bin 877’ye geriledi. Böylece kent nüfusu 10 yılda 25 bin 144 kişi azaldı.
Nüfus azalmasına rağmen motosiklet sayısındaki yükseliş, kişi başına düşen motosiklet oranını da önemli ölçüde artırdı. 2016 yılında kentte yaklaşık her 304 kişiye bir motosiklet düşerken, 2026 yılı Ocak ayında bu oran her 84 kişiye bir motosiklete kadar yükseldi. Böylece kişi başına düşen motosiklet oranı yaklaşık 3,6 kat artmış oldu.
İklim değişikliği kullanım süresini uzattı
Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre Erzurum’da son 10 yılda belirgin bir ısınma eğilimi görüldü. Uzun yıllar sıcaklık ortalaması yaklaşık 5,7 ila 6 derece olan kentte, son yıllarda sıcaklıkların normallerin 0,5 ila 1,5 derece üzerinde seyrettiği kaydedildi.
Kış aylarında aşırı düşük sıcaklıkların daha seyrek görülmesi ve kar örtüsünde yaklaşık yüzde 32 oranında azalma yaşanması, motosiklet kullanım süresinin uzamasına katkı sağladı. Sert kara iklimiyle bilinen Erzurum’da kar örtüsünün daha kısa süre yerde kalması ve hava koşullarının daha uzun süre ulaşım için elverişli hale gelmesi, motosiklet kullanımının yaygınlaşmasında etkili oldu.
Artan maliyetler motosiklete yönelimi artırdı
Artan araç fiyatları, yakıt maliyetleri ve işletme giderleri de motosiklet kullanımındaki artışın temel nedenleri arasında gösterildi. 2026 yılı verilerine göre giriş seviyesindeki bir motosikletin fiyatı ortalama 150 bin ile 250 bin lira arasında değişirken, en düşük otomobil fiyatlarının ise 1 milyon 300 bin lira seviyesinden başladığı belirtildi.
Yakıt tüketiminde motosikletlerin otomobillere göre yüzde 60 ila 70 daha düşük maliyetle kullanılabilmesi, bu araçları ekonomik açıdan daha cazip hale getiriyor. Vergi, sigorta ve bakım giderlerinin daha düşük olması da özellikle gençler ve dar gelirli vatandaşların motosiklete yönelmesinde etkili oluyor.