Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü, hastane dışında meydana gelebilecek ani kalp durmalarında erken müdahaleyi mümkün kılmak ve hayatta kalma oranlarını artırmak amacıyla önemli bir uygulamayı hayata geçirdi.
Diyarbakır’da insan yoğunluğunun bulunduğu 4 noktaya yerleştirilen yerli üretim Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) cihazı, ani kalp durmasında sağlık personelinin vakaya müdahale edinceye kadar geçen sürede kullanılacak. Sağlık Bakanlığı ve ASELSAN işbirliğiyle Türk mühendisler tarafından yerli imkanlarla üretilen OED, hastanın kalp ritmini geri getirebilmek için sesli komutlarla yönlendirme yapabiliyor. Ani kalp durmalarında ilk dakikaların hayati önem taşıdığına dikkat çekilen uygulama kapsamında, temel yaşam desteği ile birlikte gerektiğinde otomatik olarak şok uygulayabilen OED cihazlarının kullanılması sayesinde hastaların yaşama tutunma şansı önemli ölçüde artıyor. Erken müdahale yalnızca ölüm riskini azaltmakla kalmıyor, aynı zamanda kalıcı nörolojik hasarların önlenmesine de katkı sağlıyor.
Diyarbakır’da ilk etapta dört farklı noktaya yerleştirilen cihazlar, vatandaşların kullanımına sunuldu. OED cihazları; Kayapınar ilçesindeki Park 75, Yenişehir ilçesinde Anıtpark, Sur ilçesinde Mar Petyun Keldani Kilisesi karşısı ve Bağlar ilçesi noktalarında vatandaşların erişimine açık olarak hizmet veriyor.
OED cihazının tanıtımını ve kullanımını anlatan Acil Tıp Uzmanı Dr. Ramazan Yiğit, cihazın 4 farklı noktada bulunduğunu dile getirdi. Yiğit, "Kalp durması yaşayan, kalp krizi geçiren hastalarda ilk müdahaleyi, ilk yardım eğitimi almış arkadaşlarımız yapıyor. OED cihazı aracılığıyla, 112 ekipleri gelene kadar hastayı geri döndürmeye çalışıyoruz. Kalp masajı yapılan hastaya varsa yakın yerde OED cihazı kullanarak müdahale ediyoruz. Gebe, çocuk, yetişkin, yaşlı fark etmeden herkes kullanabilir. Bir kişi aniden yığıldığında, kalbi durduğunda, ilk yardım bilen kişi önce hastaya seslenmeli, soluk alıp vermesini kontrol etmelidir. Soluk alıp vermiyorsa, OED bulunan yerlerden cihazın getirilmesi gerekiyor. İlk üç ile beş dakika bizim için çok önemli. Özellikle ilk üç dakika içinde OED kullanıldığında hastanın hayatta kalma şansı artıyor. Ventriküler fibrilasyon dediğimiz kalp ritim bozukluğunun neden olduğu bu durumda OED cihazıyla yapacağımız müdahaleyle hastayı daha hızlı hayata döndürebiliyoruz. Her geciken dakikada ise geri dönüş oranı yaklaşık yüzde 10 azalıyor. O yüzden mümkün mertebe ilk yardım bilen kişilerin, ihtiyaç halinde OED’i kullanmasını istiyoruz. Diyarbakır’da bu cihazı daha fazla yaygınlaştırmaya çalışacağız. Hemen hemen her ilde bulunuyor. İl Sağlık Müdürlüğümüz bünyesinde, tüm ilçelerde bulundurmaya çalışıyoruz. Toplu alanların çoğunda da bulunmasını sağlamaya çalışıyoruz. Avrupa ülkelerinde hemen hemen her yerde bulunuyor. Bizde de toplu alanlarda, spor alanlarında, spor müsabakalarında, alışveriş merkezlerinde ve toplu taşıma araçlarında bulunmasını istediğimiz bir cihaz. Gerektiği zaman kullanıldığında en faydalı cihazlardan biridir. Kişi tek başına sadece kalp masajı yapabilir. Ancak şok ihtiyacı olduğunda, OED bu konuda bize destek verecektir" dedi.
Vatandaşlara çağrıda bulunan Yiğit, cihazın uygun şartlarda ve sadece ihtiyaç halinde kullanılmasını söyleyerek sözlerine şöyle devam etti:
"Oyuncak değildir, sürekli oynanacak bir cihaz değildir. Pille çalışır, şarja ihtiyaç duymaz. Yardımına koştuğumuz kişi bizim anne babamız da olabilir. Hemen hemen her an bu cihaza ihtiyaç duyabiliriz. Bu nedenle sürekli erişilebilir şekilde açıkta bulunuyor. O yüzden kurcalanmaması ve oynanmaması bizim tek ricamız".